Scherpere video's op YouTube: wat de nieuwe techniek doet en wat jij ziet
Inhoudsopgave
Dat klinkt als een update waar je vanzelf van profiteert. Dat klopt deels. Of je er iets van ziet, hangt vooral af van het apparaat waarop je kijkt, en dat zit anders dan je misschien verwacht.
Wat een codec doet
Een video is in ruwe vorm gigantisch groot. Een codec is de techniek die zo’n video samenperst voor hij over internet gaat, en die hem op je scherm weer uitpakt. Hoe slimmer de codec, hoe meer beeldkwaliteit er overblijft per megabyte. Bij een gelijke internetsnelheid krijg je dan een scherper beeld, en bij een trage verbinding hapert de video minder snel.
AV2 is de opvolger van AV1. De definitieve specificaties zijn dit jaar gepubliceerd door de Alliance for Open Media, een samenwerkingsverband van onder meer Google, Netflix en Amazon. Volgens Bright is AV2 naar verwachting 25 tot 32 procent efficiënter dan AV1. YouTube gebruikt AV1 al op grote schaal: op 19 maart 2026 was volgens YouTube-engineer Des Keane meer dan 90 procent van de video’s beschikbaar in AV1, gemeten naar kijktijd.
Het is geen AI-techniek, maar het speelt wel in dezelfde race. Wie veel met video-AI werkt, weet dat de bestanden alleen maar groter worden. Betere compressie is wat ervoor zorgt dat je ze nog vloeiend kunt bekijken en delen.
Op welke apparaten je het merkt
Hier zit het addertje. Een nieuwe codec werkt alleen als je apparaat hem kan uitpakken, en het liefst met een speciaal chipje dat daarvoor bedoeld is. Zonder dat chipje moet de processor het zware werk doen, wat meer stroom kost en op oudere apparaten tot haperingen leidt. YouTube kiest dan gewoon een oudere codec voor je.
De geschiedenis van AV1 laat zien hoe lang dat duurt. AV1 verscheen in 2018, maar het duurde jaren voor telefoons, televisies en laptops er massaal ondersteuning voor kregen. Volgens Bright kwam de eerste smartphone die zelf in AV1 kon opnemen pas met de Pixel 10. Op dit moment zijn er nog maar weinig apparaten die AV2 ondersteunen.
Reken er daarom op dat je AV2 begin 2027 hooguit merkt in een recente browser op een nieuwe computer. Op je televisie, je oudere telefoon of je mediaspeler blijft het voorlopig bij AV1 of oudere formaten. Pas als nieuwe apparaten met een AV2-chip op de markt komen, wordt het verschil breder zichtbaar.
Zo zie je welke codec je krijgt
Je kunt zelf nagaan wat YouTube je nu stuurt. Klik in de browser met de rechtermuisknop op een video en kies “Statistieken voor nerds”. Bij Codecs staat dan een code: av01 betekent AV1, vp09 is het oudere VP9 en avc1 is het nog oudere H.264. Zodra AV2 er is, zal daar een nieuwe code verschijnen.
Kun je het uitzetten? Voor AV1 heeft YouTube in de afspeelinstellingen van je account een keuze voor AV1, waarmee je bijvoorbeeld kunt aangeven dat je AV1 altijd wilt of alleen bij lagere kwaliteit. Of er zo’n instelling voor AV2 komt, heeft YouTube nog niet gezegd. Nodig is het meestal niet: je apparaat geeft zelf door wat het aankan, en YouTube kiest op basis daarvan.
Wat je er verder van merkt
Naast scherper beeld noemt YouTube nieuwe mogelijkheden om meerdere videostreams tegelijk te bekijken. Volgens Jim Bankoski van Chrome maakt AV2 ook videobellen in hogere resolutie mogelijk met minder dataverbruik. Netflix en Prime Video onderzoeken het formaat of steunen de ontwikkeling.
Voor YouTube zelf is de winst groot. Het platform verstuurt dag in dag uit enorme hoeveelheden video, en elke procent minder data scheelt in de kosten voor servers en netwerken. Dat verklaart waarom YouTube zo vroeg overstapt, nog voordat de meeste apparaten zover zijn. Het bedrijf kan de nieuwe codec alvast aanbieden aan wie hem aankan, en de rest blijft gewoon de vertrouwde versie krijgen. Je hoeft dus niets te doen, en er gaat ook niets stuk als je apparaat AV2 niet kent.
Voor wie op een mobiel abonnement kijkt, kan de winst vooral in de data zitten: dezelfde kwaliteit voor minder megabytes. Dat merk je pas als je telefoon AV2 ondersteunt. Tot die tijd is het nieuws vooral een belofte voor je volgende apparaat.
