Waarom websites gemaakt met AI allemaal op elkaar lijken en hoe je dat voorkomt
Inhoudsopgave
Bright schreef er op 23 september over. Wie op een site komt die overduidelijk door AI is gemaakt, voelt volgens Bright vaak meteen een vorm van afkeer. Dat is een herkenbare ervaring. Na een paar van die sites zie je het patroon overal, en dan heeft de bouwer iets verloren wat een website hoort te doen, namelijk laten zien wie erachter zit.
Waarom AI-sites zo op elkaar lijken
Een taalmodel dat een website bouwt, doet in wezen hetzelfde als wanneer het een tekst schrijft. Het kiest bij elke stap wat het meest waarschijnlijk is, gegeven alles wat het eerder heeft gezien. Voor websites betekent dat het gemiddelde van duizenden moderne startpagina’s. Dat gemiddelde ziet er netjes uit, maar het is per definitie van niemand.
Daar komt bij dat de populaire bouwtools vaak dezelfde bouwstenen gebruiken. Veel AI-websitebouwers en codeerassistenten werken met dezelfde handvol kant-en-klare componentenbibliotheken en standaardinstellingen. Vraag je niets anders, dan krijg je die standaard. Het resultaat is een herkenbare familie van sites, met een grote kop in het midden, daaronder drie blokken met een pictogram en een korte zin, een zacht kleurverloop op de achtergrond en afgeronde knoppen.
Het derde probleem is de tekst. Een AI die ook de teksten schrijft, kiest dezelfde soort beloftes. Alles is naadloos, krachtig en moeiteloos. Dat klinkt als niets, en bezoekers lezen er dan ook overheen. Wij merken het zelf als we AI-sites van kleine bedrijven bekijken. Je weet na de eerste regel niet beter wie ze zijn dan voor je klikte.
Wat de AI kiest als jij niets zegt
De snelste manier om een eigen gezicht te krijgen, is de standaardkeuzes kennen en ze een voor een vervangen. Dit zijn de plekken waar AI-sites elkaar het meest verraden.
| Onderdeel | Wat de AI meestal kiest | Wat jij beter zelf opgeeft |
|---|---|---|
| Lettertype | Een neutraal schreefloos lettertype voor alles | Een letter die bij je vak past, bijvoorbeeld een schreefletter voor koppen |
| Kleur | Paars of blauw kleurverloop op wit of donker | Je eigen huiskleuren, met exacte kleurcodes |
| Opbouw startpagina | Grote kop, knop, drie blokken met pictogrammen | Een opbouw die past bij wat bezoekers komen doen |
| Beeld | Abstracte vormen, stockfoto’s of gegenereerde illustraties | Echte foto’s van je werk, je ruimte of je team |
| Tekst | Algemene beloftes als naadloos en moeiteloos | Concrete feiten, prijzen, namen en voorbeelden |
| Details | Overal dezelfde afgeronde hoeken en schaduwen | Een paar bewuste afwijkingen die bij jouw stijl horen |
Niet elke keuze in de middelste kolom is fout. Een schreefloos lettertype is prima leesbaar. Het probleem ontstaat pas als alles tegelijk de standaard is.
Zo geef je de AI een opdracht die een eigen site oplevert
Het werk zit vooraf, niet achteraf. Wie met een vage opdracht begint en daarna probeert de site eigen te maken, blijft plakken en schuiven. Beter is het om voor je begint een korte ontwerpopdracht te schrijven, zoals je die aan een menselijke ontwerper zou geven.
- Verzamel eerst je eigen materiaal. Logo, huiskleuren, lettertype, en vooral echte foto’s. Zonder eigen beeld valt de AI terug op wat hij zelf verzint.
- Zoek twee of drie voorbeeldsites die je mooi vindt, liefst buiten je eigen branche. Beschrijf per site wat je aanspreekt, bijvoorbeeld de rust, de grote foto’s of de smalle tekstkolom.
- Beschrijf je bezoeker en wat die komt doen. Iemand die een afspraak wil maken bij een fysiotherapeut heeft een andere startpagina nodig dan iemand die een keuken wil uitkiezen.
- Verbied de standaard expliciet. Zeg dat je geen kleurverlopen, geen rij van drie blokken met pictogrammen en geen algemene slogans wilt.
- Schrijf de belangrijkste teksten zelf, of laat de AI alleen een eerste versie maken die je daarna herschrijft met je eigen voorbeelden en getallen.
Een opdracht in die geest kan er zo uitzien:
Bouw een startpagina voor een bakkerij in Deventer die vooral zuurdesembrood maakt. Gebruik de kleuren #3B2A1A en #F4EDE1 en het lettertype Fraunces voor koppen. Bovenaan een grote foto van de oven (die lever ik aan), daaronder de openingstijden en het adres, want daar komen de meeste bezoekers voor. Geen kleurverlopen, geen blokken met pictogrammen, geen woorden als ambachtelijk of passie. De toon is nuchter en kort.
Het verschil met ‘maak een mooie website voor een bakkerij’ is groot. Je hebt de AI alle keuzes afgenomen die hem naar het gemiddelde trekken. Hoe je zo’n opdracht in het algemeen opbouwt, lees je in onze uitleg over goede prompts in het Nederlands.
Controleer het resultaat zoals een bezoeker
Als de site staat, kijk er dan naar met de ogen van iemand die hem voor het eerst ziet. Een eenvoudige test is om je logo en je naam af te dekken. Zou je nog weten van wie de site is? Zo niet, dan is hij te algemeen.
Lees daarna de teksten hardop. Klinkt een zin alsof hij op elke andere site had kunnen staan, vervang hem dan door iets wat alleen voor jou klopt. Hoe je teksten met AI herschrijft zonder dat ze vlak worden, staat in onze uitleg over tekst herschrijven met AI.
Tot slot de foto’s. Als er nog gegenereerde illustraties of stockfoto’s staan waar een echte foto had gekund, is dat de makkelijkste winst. Voor het maken van eigen beelden kun je AI trouwens prima gebruiken, zolang het vertrekpunt je eigen materiaal is.
Wat ons betreft ligt de les niet bij de techniek. AI bouwt snel een werkende site, en dat is echt handig. Maar het bepaalt niet wie je bent. Dat moet je hem nog steeds vertellen, en wie die moeite overslaat, krijgt precies de site die iedereen al heeft.
